Organizator: Biblioteka Publiczna i Centrum Kultury im. K. Iłłakowiczówny w Trzciance
Profesjonalne jury 13 listopada wyłoniło lauretów tegorocznej edycji konkursu
Wernisaż odbędzie się w piątek, 11 grudnia 2026 r. o godz. 17:00
w sali wystawienniczej Centrum Integracji Społecznej BPiCK przy pl. Pocztowym 25 w Trzciance
Znamy laureatów XXXI Ogólnopolskiego Konkursu Fotografii PORTRET 2026
Trzy równorzędne nagrody główne, dwa wyróżnienia i 78 fotografii na wystawie pokonkursowej. Tak zakończyła się XXXI edycja Ogólnopolskiego Konkursu Fotografii PORTRET w Trzciance. Na konkurs wpłynęło 2017 fotografii od 476 autorów z Polski i z zagranicy. To rekord pod względem liczby uczestników.
Jury obradowało 13 listopada 2026 roku w Trzciance. Prace oceniali Paweł Żak (przewodniczący), Katarzyna Navarra i Wojciech Beszterda. Do wystawy zakwalifikowano 78 fotografii autorstwa 57 osób.
Trzy równorzędne nagrody główne, po 1.500 zł otrzymali:
☛ Rafał Gibas z Marcinkowic za fotografie „Alzheimer. W oku cyklonu” i „Alzheimer. Transgresja”
☛ Paweł Jędrusik z Jaworzna za fotografie „Poranek”, „Szkoła” i „Święta”
☛ Marcin Urbanowicz z Lublińca za fotografie „Daniel”, „Józef”, „Norbert” i „Tadeusz” z cyklu „Gospodarze”.
Wyróżnienia jury otrzymali:
☛ Marcin Lech z Katowic za fotografię „nadzieja”
☛ Anna Makselon-Patoń z Katowic za fotografie nr 1 i 3 z cyklu „Anna w lustrze”.

Ponad dwa tysiące prac nadesłanych na tegoroczną edycję konkursu stanowi niezaprzeczalny dowód dwóch rzeczy. Po pierwsze, trzcianecki konkurs ma zasłużenie ugruntowaną renomę wśród osób fotografujących w naszym kraju. Po drugie, portret jest chyba jednym z najczęściej podejmowanych tematów w fotografii, a sposób rozumienia tego pojęcia przez autorów zgłaszających prace dalece wykracza poza jego najprostszą definicję, zgodnie z którą portret to wizerunek ludzkiej twarzy umożliwiający rozpoznanie osoby. To dobra wiadomość zarówno dla jury konkursu, jak i, mam nadzieję, dla odwiedzających wystawę pokonkursową. Warto również podkreślić, że wybór około 80 zdjęć do wystawy był zadaniem trudnym, nie ze względu na różnice zdań w jury, ale z uwagi na wysoki poziom dużej części nadesłanych prac. Zgodnie uznaliśmy, że gdyby wielkość galerii, wcale przecież niemałej, na to pozwalała, moglibyśmy zakwalifikować do wystawy znacząco więcej fotografii.
Wspomniane wcześniej szerokie rozumienie pojęcia portretu sprawiło, że nadesłane prace były bardzo różnorodne. Wystawa odzwierciedla tę różnorodność poprzez uwzględnienie wielu „podgatunków” fotografii portretowej: począwszy od zdjęć skupionych na wizerunku twarzy z intensywnym spojrzeniem w obiektyw, poprzez portrety reporterskie w szerokim planie, a skończywszy na fotografiach ewidentnie zainscenizowanych, w których przekaz wydawał się skoncentrowany bardziej na refleksji nad zjawiskami społecznymi niż na opisie konkretnych osób.
Do tej ostatniej kategorii należą dwa z trzech nagrodzonych cykli fotograficznych. Mam tu na myśli tryptyk Pawła Jędrusika „Poranek”, „Szkoła” i „Święta” oraz dyptyk Rafała Gibasa „Alzheimer. W oku cyklonu” i „Alzheimer. Transgresja”. Pierwszy z wymienionych autorów proponuje nam refleksję na temat współczesnego młodego pokolenia. Te fotografie, mimo iż przedstawiają jedną osobę, oddziałują przede wszystkim poprzez udaną próbę uogólnienia doświadczeń pokoleniowych. Drugi z autorów także nie pokazuje swojej bohaterki wprost, ale w dojmujący sposób pozwala nam, widzom, zetknąć się z doświadczeniem, które staje się udziałem wielu starszych osób, a pośrednio także ich bliskich.
Trzecia spośród nagrodzonych prac to również cykl, równie interesujący, choć całkiem odmienny. Marcin Urbanowicz prezentuje nam wizerunki osób, które poznajemy z imienia. Widzimy wyraźnie ich twarze, ale także otoczenie – codzienne, naturalne środowisko ich pracy i życia. To konkretne osoby, ale także przedstawiciele jednej grupy społecznej. Ich indywidualne portrety, przedstawione razem, tworzą zatem kreślony z szacunkiem portret ludzi ciężkiej pracy i przywiązania do ziemi.
I jeszcze dwa wyróżnienia: dla Anny Makselon-Patoń za zamkniętą w dwóch fotografiach opowieść tak intymną, że każe nam dopatrywać się w tych pracach autoportretu, oraz dla Marcina Lecha, którego praca urzekła nas swoją klasycznością i umiejętnością docenienia magii chwili i światła.
Pozostaje mi wyrazić nadzieję, że kolejne edycje trzcianeckiego konkursu będą przynosić równie interesujące prace, które staną się źródłem cennych doświadczeń i wzruszeń dla publiczności odwiedzającej wystawę.
W imieniu jury - Paweł Żak
Otwarciu wystawy będzie towarzyszył koncert Radka Bolewskiego „tu jestem w niebie…”, podczas którego zabrzmią piosenki Grzegorza Ciechowskiego i Republiki.
Pełna lista prac zakwalifikowanych do wystawy, nagrodzone i wyróżnione fotografie oraz protokół jury są dostępne na stronie polskiportret.pl.
Konkurs dofinansowują Gmina Trzcianka i Powiat Czarnkowsko-Trzcianecki.
